home

Numer 9-10, 2017


zobacz spis treści

Numer 7-8, 2017


zobacz spis treści

Wydarzenia

Cenny zakup Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku

Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku zakupiło obraz „Pejzaż wiejski ze sztafażem” namalowany w 1872 r., w Monachium, przez Walerego Brochockiego – wybitnego malarza i rysownika pejzaży pochodzącego z Włocławka. Zakup był możliwy dzięki dotacji pozyskanej z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Kolekcje Muzealne 2017” oraz wsparcia finansowego Samorządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego.


Obraz jest bez wątpienia jednym z najbardziej wartościowych przykładów malarstwa Walerego Brochockiego wśród jego prac znajdujących się w polskich placówkach muzealnych.




Walery Brochocki, „Pejzaż wiejski ze sztafażem”, 1872, sygnowany: l. d. „W. Brochocki 1872”, olej, płótno, wym. 57 c 87,5 cm (w zbiorach Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku)


Walery Brochocki urodził się w 1847 r. we Włocławku. Po studiach w Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie, w pracowni pejzażysty Christiana Breslauera, wyjechał w 1869 r. na kilka lat doskonalić swój warsztat malarski do Monachium. Znalazł się w Szkole Hermana Anschütza, później w pracowni pejzażysty – Adolfa Heinricha Liera.


W Monachium brał udział w wystawach, dość szybko zaczął odnosić znaczące sukcesy, czego dowodem były często sprzedawane obrazy oraz otrzymana nagroda – srebrny medal za obraz „Obozowisko Cyganów” na Powszechnej Wystawie w Wiedniu, w 1873 r. Po opuszczeniu Monachium Brochocki przeniósł się do Paryża skąd wyjeżdżał m.in. do Algieru. Wrócił do Polski na stałe w 1888 r., mieszkał w Warszawie. Odbywał wiele podróży po kraju, sporadycznie bywał też we Włocławku. Efektem tych pobytów były rysunki, na których uwiecznił fragmenty rodzinnego miasta.  Zmarł w Warszawie, w 1923 r.


Walery Brochocki malował i rysował przede wszystkim pejzaże.  Od 1873 r. współpracował w polskimi czasopismami ilustrowanymi, m.in. z „Biesiadą Literacką”, „Wędrowcem”, „Tygodnikiem Ilustrowanym”, które zamieszczały drzeworyty wykonane według jego rysunków i obrazów.


Jego obrazy są rzadkością na rynku antykwarycznym, można je odnaleźć zaledwie w kilku polskich muzeach (Warszawa, Bytom, Białystok, Leszno, Szczecin). Do 2017 r. w zbiorach Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku znajdowały się dwa niewielkich formatów płótna, jeden rysunek i 4 grafiki wykonane według jego prac. Obrazy Walerego Brochockiego z okresu monachijskiego w większości są w posiadaniu kolekcjonerów poza granicami Polski.


Walery Brochocki zasługuje, by zaliczyć go do grona najwybitniejszych pejzażystów polskich drugiej połowy XIX w. Potrafił wrażliwie i jednocześnie niemal fotograficznie naśladować naturę. Niezależnie od wielkości płótna był mistrzem malowania rozległych widoków, które świadczą, że miał znakomitą świadomość przestrzeni. Najbardziej znany jest jako malarz krajobrazów sztafażowych. To dowodzi, że jego fascynacja przyrodą i otoczeniem łączyła się z zainteresowaniem ludźmi. Jako wychowanek mistrza romantycznego pejzażu Christiana Breslauera w początkowym okresie łączył sentymentalizm scen rodzajowych z detalicznym realizmem w oddawaniu szczegółów natury. Z czasem, kształcąc się w szkołach monachijskich, przesiąknął typową nastrojowością, nigdy nie pozbył się jednak charakterystycznej dla polskich twórców nostalgii. We Francji zapatrzony w dzieła barbizończyków zaczął ożywiać chromatykę swych płócien i zgłębiać zagadnienia światła. W jego dorobku zatem znaleźć można obrazy, w zależności od czasu powstania, różniące się pod względem formalnym.


Najbardziej cenione są obrazy W. Brochockiego z okresu monachijskiego, z którego pochodzi zakupione przez MZKiD dzieło „Pejzaż wiejski ze sztafażem”. Artysta fascynuje w nim realistycznym sposobem pokazania krajobrazu polskiej wsi, a jednocześnie lirycznym podejściem do przedstawienia pracujących chłopów. Obraz malowany skrupulatnie i czysto ma precyzyjnie przemyślaną strukturę kompozycyjną. Wyjątkowe jest w nim zwłaszcza światło, które nadaje widokowi przejrzystości. Klarowne światło przenika do szczegółowo namalowanych traw, ostów, zbrużdżonej, piaszczystej drogi, nadaje niebu pogodnego charakteru. W obrazie znajdują się najważniejsze cechy malarstwa krajobrazowego drugiej połowy XIX w.: realizm oraz poromantyczna poetyka. Obraz jest dowodem na to, że malarzowi sam pejzaż nie wystarczał, musiało się w nim jeszcze coś dziać, dlatego dodał sztafaż – scenki z barwnymi postaciami i zwierzętami.


Zakupione dzieło Walerego Brochockiego będzie można oglądać od 25 lipca do 16 października 2017 r. we Włocławku, na wystawie w gmachu Zbiorów Sztuki przy ul. Zamczej 10/12.


10 września 2017 r., w ramach cyklu „Niedziela z kustoszem”, odbędzie się „Niedziela z Brochockim”. W tym dniu, poza płótnem „Pejzaż wiejski ze sztafażem”, na ekspozycji będą prezentowane pozostałe obrazy i grafiki ze zbiorów Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku autorstwa Walerego Brochockiego. Artyście i jego dorobkowi na tle twórczości pejzażystów polskich będzie też poświęcony wykład i prezentacja multimedialna.


2017-07-07

Tekst: Krystyna Kotula, kierownik Zbiorów Sztuki –

Oddziału Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku



« powrót


„Między formą a treścią. Zakopiańska kolonia artystyczna” (Muzeum Nadwiślańskie w Kazimierzu Dolnym)

Na wystawie zaprezentowane zostało zakopiańskie środowisko artystyczne z okresu jego kształtowania i największego rozkwitu, tj. od 2. połowy XIX w. do 1939 r. Zakopane tamtego czasu jest znakomitym tłem do pokazania przemian, jakie nastąpiły w sztuce polskiej, od malarstwa sięgającego jeszcze okresu romantyzmu, poprzez realizm, Młodą Polskę aż do awangardowego formizmu.

czytaj więcej


Modernizm na Węgrzech 1900-1930

W Zamku Królewskim w Warszawie trwa wystawa „Modernizm na Węgrzech 1900-1930”, przygotowana we współpracy z Muzeum im. Janusa Pannoniusa w Peczu oraz Węgierskim Instytutem Kultury w Warszawie. Ekspozycja, stanowiąca zwieńczenie obchodów Roku Kultury Węgierskiej w Polsce, prezentowana będzie do 7 stycznia 2018 r.

czytaj więcej


„Biedermeier” – wystawa w Muzeum Narodowym w Warszawie

Ponad czterysta pięknych przedmiotów – obrazów, mebli, szkieł, porcelany, tkanin i strojów, biżuterii i bibelotów, którymi na co dzień otaczało się bogate mieszczaństwo od Wiednia po Wilno – zostało pokazanych w Muzeum Narodowym w Warszawie. Wystawa jest pierwszą w Polsce tak dużą prezentacją biedermeieru – sztuki i kultury mieszczańskiej w Europie Środkowej i Północnej w latach 1815–1848, pomiędzy Kongresem Wiedeńskim i Wiosną Ludów. Można ją oglądać w dniach 5.10.2017-7.01.2018. Zapraszamy do lektury tekstu kuratorek ekspozycji.

czytaj więcej


„Najcenniejsze. Kolekcja Książąt Czartoryskich”

Wystawa prezentowana w Arsenale Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie obejmuje 350 przedmiotów wybranych z liczącego 336 tys. muzealiów najstarszego polskiego muzeum. Ekspozycja będzie czynna do 8 kwietnia 2018 r. Towarzyszy jej bogato ilustrowany albumowy katalog.

czytaj więcej

SPOTKANIA Z ZABYTKAMI