home

Numer 11-12, 2017


zobacz spis treści

Numer 9-10, 2017


zobacz spis treści

Wydarzenia

Konferencja „Historia w muzeum”

Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy we współpracy z Narodowym Instytutem Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów organizuje kolejną, już czwartą konferencję naukową z cyklu Muzeum – formy i środki prezentacji pt. Historia w muzeum. Odbędzie się ona w dniach 25 –27 września 2017 r. Skierowana jest przede wszystkim do środowisk muzealnych zajmujących się prezentacją treści historycznych w ramach wystaw oraz zajęć dydaktycznych, jak również do środowisk akademickich związanych programowo z muzealnictwem (instytuty historii, historii sztuki oraz kulturoznawstwa).

 

Konferencja zostanie zorganizowana pod auspicjami Polskiego Komitetu Narodowego International Council of Museums oraz Stowarzyszenia Muzealników Polskich. Głównym jej celem Konferencji jest próba udzielenia odpowiedzi na pytanie: W jaki sposób i przy użyciu jakich środków prezentować w muzeach treści historyczne?

 

Można już zapoznać się ze wstępnym programem. Zapisy dla konferencyjnych słuchaczy (udział bierny) rozpoczęły się 1 lipca 2017 r. Zakończono przyjmowanie zgłoszeń udziału czynnego. Udział w konferencji jest płatny, więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej wydarzenia.





Organizatorzy spodziewają się dyskusji w ramach następujących zagadnień tematycznych:


1.    Metodologia i metodyka tworzenie kolekcji

Uczestnicy obrad prowadzonych w ramach niniejszego bloku będą próbowali udzielić odpowiedzi na następujące pytania: w jaki sposób współcześnie budować muzealne kolekcje historyczne? Jak dokumentować w muzeach historię najnowszą? Czy potrafimy gromadzić i przechowywać historyczne dziedzictwo niematerialne? Jakie znaczenie dla dziedzictwa historycznego ma „historia mówiona” i jak powinniśmy tego typu dziedzictwo dokumentować?

 

2.    Oryginał, kopia, rekonstrukcja

Jaki jest dzisiaj status oryginału w wystawiennictwie historycznym? Czy ma on nadal takie samo – priorytetowe – znaczenie jak dawniej? Obecnie wraz z upowszechnieniem ekspozycji o charakterze narracyjnym oraz szerszym otwieraniem się muzeów na odbiorców (w tym osoby z dysfunkcjami) coraz częściej pojawiają się na wystawach kopie muzealiów w formie rekwizytów, które umożliwiają interakcję z widzem i pełniejsze doznanie przeszłości. Podobnie jest również z wzrastającą liczbą grup animacji historycznych podejmujących próbę odtwarzania wydarzeń historycznych. Działania tego rodzaju przybliżają publiczności muzealnej treści historyczne; nieumiejętnie użyte mogą jednak utrudniać kontakt z zabytkami i fałszować historię. W związku z tym, w środowisku muzealników, rodzi się spór dotyczący najwłaściwszych sposobów zastosowania, obok oryginałów, również kopii czy też rekonstrukcji obiektów.

 

3.      Historyczne dziedzictwo niematerialne (w tym – miejsca pamięci)

Według Konwencji UNESCO w sprawie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego (sporządzonej w Paryżu dn. 17 października 2003 r.) „w najprostszym ujęciu niematerialne dziedzictwo kulturowe to wszystkie przekazane nam przez przodków nieuchwytne przejawy tego co tworzy naszą grupową, narodową, etniczną bądź religijną tożsamość. Wzmacnia poczucie przynależności do społeczności lokalnej czy też narodowej, innymi słowy określa nasze miejsce w świecie. Są to więc odziedziczone po przeszłych pokoleniach praktyki, wiedza, wyobrażenia, idee i wartości, umiejętności, przekazy, ale też związane z nimi artefakty, przedmioty czy też miejsca. […] Jako depozytariusze tego dziedzictwa, jesteśmy za nie odpowiedzialni; to od nas samych zależy, czy zostanie ono przekazane następnym pokoleniom”.

Jak realizować powyższe zobowiązania? Jakie dziedzictwo niematerialne winniśmy gromadzić w muzeach? W jaki sposób zachowywać (przy użyciu jakich narzędzi) i przechowywać tego rodzaju dziedzictwo? I wreszcie – jak prezentować ten rodzaj dziedzictwa na ekspozycjach?

Niezwykle ważną problematyką dziedzictwa niematerialnego (w kontekście muzeów), z którą postarają się zmierzyć uczestnicy konferencji, jest zagadnienie miejsc pamięci. Jego wielowymiarowość odnosi się zarówno do funkcjonowania muzeów w miejscach pamięci, jak również do funkcjonowania „muzeum jako swoistego miejsca pamięci”, budowanego poprzez gromadzone kolekcje.

 

4.    Metodologia i metodyka wystawiennictwa historycznego / Formy i środki prezentacji treści historycznych w muzeach

Muzea od kilku lat są jedną z najprężniej rozwijających się gałęzi przemysłu kultury m.in. dzięki zmianie podejścia do roli jaką mają pełnić i otworzeniu się na nowe rozwiązania prezentacyjne, funkcjonujące do niedawna jedynie w ofertach komercyjnych. Pomimo coraz większych możliwości technicznych warto zastanowić się nad tym, jak prezentować historię, aby zaciekawić współczesnego odbiorcę. W jaki sposób przyciągnąć do muzeum przedstawicieli różnych grup społecznych, w tym wykluczonych – m.in. osoby z dysfunkcjami czy imigrantów? Jak budować narrację na wystawie i jak nadawać kontekst prezentowanym eksponatom? Czy powinniśmy proponować odbiorcom gotową narrację danego zagadnienia czy też raczej dać im możliwość tworzenia własnych narracji, a jeśli tak to jakimi metodami? Czy tradycyjna wystawa historyczna, opierająca się na prezentacji artefaktów w gablotach i wydrukach wielkoformatowych, jest w stanie konkurować z ekspozycją o charakterze narracyjnym, posiadającą teatralną aranżację i liczne, oddziałujące na emocje, utwory multimedialne? Z drugiej strony zaś – czy uzasadnione jest używanie tak wielu multimediów? Czy zmierzamy w kierunku „disneylandyzacji” muzealnictwa? A może warto podjąć interakcję z odbiorcą również poprzez formy analogowe – mniej zawodne i kosztowne? I wreszcie, czy nadal jest miejsce (zapotrzebowanie) na wydawnictwa towarzyszące wystawom?

 

5.    Przykłady wystaw historycznych (dobre i złe praktyki)

Doskonalenie warsztatu muzealnika wymaga kontaktu z wystawami wykonanymi przez pracowników innych muzeów. W  niniejszym bloku planowana jest prezentacja ekspozycji, które zdaniem autorów (lub odbiorców) powinny być wskazywane jako przykłady dobrych praktyk. Możliwe będzie również wykazanie i konstruktywna krytyka błędów popełnianych przy realizacji wystaw.

 

6.    Formy edukacji historycznej (wystawa polem działalności edukatorów)

Edukacja muzealna zyskuje coraz większe znaczenie. Powstają złożone projekty oraz wystawy, będące elementem szerszego programu o charakterze edukacyjnym. W związku z tym warto spróbować odpowiedzieć na następujące pytania: w jaki sposób ciekawie, zarówno dla młodego, jak i dojrzałego odbiorcy, opowiadać historię? Jakimi środkami ją prezentować? Czy skazani jesteśmy na interakcję i edukację przez gry komputerowe? W niniejszym bloku tematycznym mieścić będą się również zagadnienia dotyczące edukacji historycznej przez całe życie (w tym skierowanej do seniorów), edukacji historycznej osób z dysfunkcjami fizycznymi i intelektualnymi oraz partycypacji społecznej.

Ważną częścią niniejszego bloku jest również problematyka związana z różnymi modelami tworzenia edukacji historycznej w kontekście ekspozycji, poczynając od tradycyjnego modelu – włączania edukatorów muzealnych w proces tworzenia wystawy na ostatnim etapie jej powstawania, tj. po wykonanym montażu – na modelu pełnej współpracy zespołu wystawienniczego kończąc (angażującym edukatorów w proces tworzenia ekspozycji już od etapu prac koncepcyjnych nad scenariuszem).

 

7.    Szlaki kulturowe jako forma prezentacji historii

Turystyka kulturowa zyskuje z roku na rok na popularności, co skutkuje powstawaniem coraz większej liczby szlaków tematycznych prezentujących dziedzictwo z danego zakresu. Czy zarządzanie dziedzictwem historycznym (zwłaszcza tym gromadzonym w muzeach) za pomocą szlaku to dobre rozwiązanie zarówno dla odbiorcy, jak i dla muzeum? Co zyskują, a co tracą muzea znajdujące się na różnego rodzaju szlakach kulturowych? W jaki sposób powinien być zarządzany szlak kulturowy, aby właściwie funkcjonować?

 

8.    Rewitalizacja i adaptacja przestrzeni na cele wystawiennicze  / Współczesna architektura muzealna

W muzealnictwie jest wiele przykładów rewitalizacji budynków niemuzealnych i adaptacji ich na cele wystawiennicze. Jakie korzyści i jakie problemy przynoszą tego typu realizacje? Na ile możliwe jest przystosowanie przestrzeni pierwotnie niemuzealnej do nowych funkcji?

W ostatnich latach można zaobserwować znaczący wzrost liczby realizacji nowoczesnej i zarazem nierzadko nowatorskiej architektury muzealnej. Efektem kosztownych prac nad muzealną infrastrukturą są nowe budynki, a nawet całe kompleksy przeznaczone na działalność muzealną. W związku z tym warto  spróbować odpowiedzieć na następujące pytania: czy działania te generują wyłącznie korzyści? Czy stać nas na nowe gmachy muzealne? Czy owe nowe realizacje powinny pełnić rolę ważnego akcentu wizualnego w przestrzeni miasta (tzw. ikony architektonicznej)?

 




 Wszelkie informacje dotyczące konferencji można uzyskać, kontaktując się z Sekretarzem Konferencji – p. Justyną Myszką – mail: konferencja@muzeum.bydgoszcz.pl; tel.: 52 585 99 24 (codziennie do godz. 14.00) lub na stronie internetowej konferencji – www.konferencjamob.pl.


2017-08-19

Źródło: informacja prasowa



« powrót


„Między formą a treścią. Zakopiańska kolonia artystyczna” (Muzeum Nadwiślańskie w Kazimierzu Dolnym)

Na wystawie zaprezentowane zostało zakopiańskie środowisko artystyczne z okresu jego kształtowania i największego rozkwitu, tj. od 2. połowy XIX w. do 1939 r. Zakopane tamtego czasu jest znakomitym tłem do pokazania przemian, jakie nastąpiły w sztuce polskiej, od malarstwa sięgającego jeszcze okresu romantyzmu, poprzez realizm, Młodą Polskę aż do awangardowego formizmu.

czytaj więcej


Modernizm na Węgrzech 1900-1930

W Zamku Królewskim w Warszawie trwa wystawa „Modernizm na Węgrzech 1900-1930”, przygotowana we współpracy z Muzeum im. Janusa Pannoniusa w Peczu oraz Węgierskim Instytutem Kultury w Warszawie. Ekspozycja, stanowiąca zwieńczenie obchodów Roku Kultury Węgierskiej w Polsce, prezentowana będzie do 7 stycznia 2018 r.

czytaj więcej


„Biedermeier” – wystawa w Muzeum Narodowym w Warszawie

Ponad czterysta pięknych przedmiotów – obrazów, mebli, szkieł, porcelany, tkanin i strojów, biżuterii i bibelotów, którymi na co dzień otaczało się bogate mieszczaństwo od Wiednia po Wilno – zostało pokazanych w Muzeum Narodowym w Warszawie. Wystawa jest pierwszą w Polsce tak dużą prezentacją biedermeieru – sztuki i kultury mieszczańskiej w Europie Środkowej i Północnej w latach 1815–1848, pomiędzy Kongresem Wiedeńskim i Wiosną Ludów. Można ją oglądać w dniach 5.10.2017-7.01.2018. Zapraszamy do lektury tekstu kuratorek ekspozycji.

czytaj więcej


„Najcenniejsze. Kolekcja Książąt Czartoryskich”

Wystawa prezentowana w Arsenale Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie obejmuje 350 przedmiotów wybranych z liczącego 336 tys. muzealiów najstarszego polskiego muzeum. Ekspozycja będzie czynna do 8 kwietnia 2018 r. Towarzyszy jej bogato ilustrowany albumowy katalog.

czytaj więcej

SPOTKANIA Z ZABYTKAMI