home

Numer 9-10, 2017


zobacz spis treści

Numer 7-8, 2017


zobacz spis treści

Wydarzenia

Cenny obraz Józefa Brandta oraz zbiór 26 odznaczeń płk. Władysława Belina-Prażmowskiego trafiły zza oceanu do polskich muzeów

Podarowany polskiemu społeczeństwu przez Wandę Wolińską i Monikę Dillon z Nowego Jorku, za pośrednictwem Instytutu Kultury Polskiej w Nowym Jorku oraz Stałego Przedstawicielstwa Rzeczpospolitej Polskiej przy Narodach Zjednoczonych w Nowym Jorku, obraz Józefa Brandta „W drodze na jarmark” wzbogaci zbiory Muzeum Narodowego w Warszawie. Przez wiele lat los obrazu był nieznany, jego pierwsza reprodukcja pojawiła się w warszawskim „Tygodniku Ilustrowanym” w 1878 r.





Ambasador Bogusław Winid, Stały Przedstawiciel RP przy Narodach Zjednoczonych w Nowym Jorku z obrazem Józefa Brandta


Z prawdziwą przyjemnością chciałabym przekazać dzisiaj do zbiorów dwóch naszych muzeów niezwykle cenne zabytki, powierzone MSZ przez osoby przebywające na emigracji. Nie mogąc tego dokonać osobiście chcą one wzbogacić w ten sposób zasoby polskiego dziedzictwa kulturowego – powiedziała wiceminister Henryka Mościcka-Dendys podczas uroczystości, która odbyła się 4 marca br. w Ministerstwie Spraw Zagranicznych.





Uroczystość przekazania darów dla muzeów, fot. Michał Jasiulewicz/MSZ


Z wielką wdzięcznością odbieram dzisiaj ten obraz – odpowiedziała, dziękując za dar, dyrektor Muzeum Narodowego Agnieszka Morawińska. – Pozyskujemy nowy, szczególnie cenny obraz, gdyż w naszych zbiorach znajduje się niewiele wczesnych prac Józefa Brandta. Niedługo zobaczymy jak wyglądał jego dorobek, podczas przygotowywanej przez Muzeum Narodowe wystawy dzieł malarza.


Z kolei zbiór 26 odznaczeń płk. Władysława Belina-Prażmowskiego, wśród których znalazły się: krzyż Virtuti Militari ze wstęgą, Krzyż Walecznych oraz niezwykle rzadka odznaka 1. pułku szwoleżerów Józefa Piłsudskiego, trafił do Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. Dziękując darczyńcom dyrektor Krzysztof Jaraczewski podkreślił, że Muzeum Józefa Piłsudskiego powstaje dzięki darom prywatnych osób. – Pomysł MSZ sprowadzenia do Polski orderów, to nie tylko praktyczna pomoc, ale także potwierdzenie trwałego znaczenia wartości, za które płk Belina-Prażmowski został odznaczony.

Odznaczenia zostały podarowane przez Amelię Belina-Prażmowską z Toronto za pośrednictwem i przy zaangażowaniu tamtejszego Konsulatu Generalnego RP.





Józef Brandt, „Powrót z jarmarku” („Żydzi prowadzący konie na targ”), olej, płótno, fot. Michał Jasiulewicz/MSZ


Niezależny badacz dzieł sztuki i znawca malarstwa Józefa Brandta, dr Mariusz Klarecki, poproszony o komentarz odnoszący się do świeżo pozyskanego do zbiorów Muzeum Narodowego Warszawie obrazu zwrócił uwagę na fakt, że pod wykonanym w Drzeworytni Warszawskiej drzeworytem zmieszczonym w „Tygodniku Ilustrowanym” (rozkładówka! – nr 129 z 15 czerwca 1878 r., s. 376-377), ukazującym scenę odwróconą w stosunku do oryginału, widnieje podpis: „Żydzi prowadzący konie na targ. Podług obrazu Brandta rysował Władysław Szerner”. Taki też tytuł – dodał pytany – „Żydzi prowadzący konie na targ” a nie zbyt ogólny i często powielany „W drodze na jarmark” (po upewnieniu się, że rzeczywiście chodzi o to właśnie reprodukowane w tygodniku dzieło) należałoby pozostawić w nazwie obrazu. Zwłaszcza że możemy być pewni autorskiego pomysłu artysty na tytuł obrazu, który w formie drzeworytu opublikowano w tym samym roku, kiedy dzieło zostało namalowane. Zachowały się listy Brandta wysłane z Monachium do matki i wuja Stanisława Lessla, w których malarz bardzo sobie chwali znakomitą współpracę z „Tygodnikiem Ilustrowanym” i wspomina swój pobyt w redakcji tego czasopisma w październiku 1875 r. „[…] wydajemy album artystów monachijskich, którego »Tygodnik [Ilustrowany]« pragnie być nakładcą. Ugodziłem się z nimi, będąc w Warszawie, na mnie zarząd artystyczny włożyli, zdaje się, że taki album powinien zainteresować wszystkich, będą i portreta malarzy udział w tym biorący” (Zbiór listów do matki i wuja Stanisława Lessla, [cyt. za:] A. Daszewski, Zbiory militariów Józefa Brandta, „Muzealnictwo wojskowe” 1985, s. 59).





„Żydzi prowadzący konie na targ”, drzeworyt według rysunku Władysława Szernera wykonanego na podstawie obrazu Józefa Brandta



« powrót


„Między formą a treścią. Zakopiańska kolonia artystyczna” (Muzeum Nadwiślańskie w Kazimierzu Dolnym)

Na wystawie zaprezentowane zostało zakopiańskie środowisko artystyczne z okresu jego kształtowania i największego rozkwitu, tj. od 2. połowy XIX w. do 1939 r. Zakopane tamtego czasu jest znakomitym tłem do pokazania przemian, jakie nastąpiły w sztuce polskiej, od malarstwa sięgającego jeszcze okresu romantyzmu, poprzez realizm, Młodą Polskę aż do awangardowego formizmu.

czytaj więcej


Modernizm na Węgrzech 1900-1930

W Zamku Królewskim w Warszawie trwa wystawa „Modernizm na Węgrzech 1900-1930”, przygotowana we współpracy z Muzeum im. Janusa Pannoniusa w Peczu oraz Węgierskim Instytutem Kultury w Warszawie. Ekspozycja, stanowiąca zwieńczenie obchodów Roku Kultury Węgierskiej w Polsce, prezentowana będzie do 7 stycznia 2018 r.

czytaj więcej


„Biedermeier” – wystawa w Muzeum Narodowym w Warszawie

Ponad czterysta pięknych przedmiotów – obrazów, mebli, szkieł, porcelany, tkanin i strojów, biżuterii i bibelotów, którymi na co dzień otaczało się bogate mieszczaństwo od Wiednia po Wilno – zostało pokazanych w Muzeum Narodowym w Warszawie. Wystawa jest pierwszą w Polsce tak dużą prezentacją biedermeieru – sztuki i kultury mieszczańskiej w Europie Środkowej i Północnej w latach 1815–1848, pomiędzy Kongresem Wiedeńskim i Wiosną Ludów. Można ją oglądać w dniach 5.10.2017-7.01.2018. Zapraszamy do lektury tekstu kuratorek ekspozycji.

czytaj więcej


„Najcenniejsze. Kolekcja Książąt Czartoryskich”

Wystawa prezentowana w Arsenale Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie obejmuje 350 przedmiotów wybranych z liczącego 336 tys. muzealiów najstarszego polskiego muzeum. Ekspozycja będzie czynna do 8 kwietnia 2018 r. Towarzyszy jej bogato ilustrowany albumowy katalog.

czytaj więcej

SPOTKANIA Z ZABYTKAMI