home

Numer 5-6, 2018


zobacz spis treści

Numer 3-4, 2018


zobacz spis treści

Wydarzenia

„Mundury Stanów Galicyjskich” – wystawa historyczna na Wawelu

W Zamku Królewskim na Wawelu od 31 stycznia do 30 kwietnia 2017 r. będzie można oglądać pokaz „Mundury Stanów Galicyjskich. Wystawa w dwustulecie ustanowienia”. Ma on na celu przypomnienie jednego z mniej znanych aspektów dziejów Galicji. W wyniku trzech kolejnych rozbiorów (1772, 1793, 1795) dawna Rzeczpospolita utraciła niepodległość, a jej terytorium zostało rozdzielone między Austrię, Rosję i Prusy. Dzisiejsza południowo-wschodnia Polska i południowo-zachodnia Ukraina, włączone do monarchii habsburskiej, otrzymały miano Królestwa Galicji i Lodomerii. Nazwa prowincji nawiązywała do średniowiecznego Księstwa Halicko-Włodzimierskiego. W roku 1817, po umocnieniu władzy Austrii nad okupowana częścią ziem Rzeczypospolitej, na mocy patentu cesarza Franciszka I wznowiono działalność parlamentu prowincjonalnego (Stanów Galicyjskich), złożonego z reprezentantów duchowieństwa, magnaterii, stanu rycerskiego (szlachty) i miast królewskich. Instytucja ta działała zaledwie 28 lat. Posiedzenie instalacyjne odbyło się we Lwowie 16 czerwca 1817, a ostatnia sesja 15 września 1845. 





Członkowie Stanów mieli prawo do noszenia mundurów zbliżonych do tych używanych przez ciała przedstawicielskie w innych częściach Cesarstwa. Mundury, zgodnie z edyktem cesarskim, istniały w wersjach niemieckiej (frak) i polskiej (kontusz i żupan). Każda z nich miała z kolei odmiany: polową – granatową ze szkarłatnymi wyłogami oraz galową – szkarłatną z granatowymi wyłogami i bogatą dekoracją haftowaną według projektu Andreasa Alkensa z Wiednia. Do wszystkich wersji munduru należały złote oficerskie epolety z herbami prowincji oraz szpada (przy mundurze niemieckim) lub szabla (przy mundurze polskim). Źródła potwierdzają, że mundury były powszechnie noszone w czasie sesji parlamentarnych, po likwidacji Stanów zostały jednak gruntownie zapomniane. Punktem wyjścia dla wystawy było nabycie przez Zamek Królewski na Wawelu portretu autorstwa Marcina Jabłońskiego, przedstawiającego Hipolita Czajkowskiego (?), jak się okazało w wyniku intensywnych badań, w mundurze galowym kroju polskiego. Dalsze poszukiwania pozwoliły na identyfikację kolejnych dokumentów ikonograficznych, a także zachowanego fraka mundurowego oraz pewnej liczby akcesoriów. Na wystawie będzie można zobaczyć portrety autorstwa znanych lwowskich malarzy: Marcina Jabłońskiego, Karola Schweikarta, Antoniego Lauba i Alojzego Rejchana, litografie Jana Józefa Haara, a także wspomniany frak mundurowy i akcesoria. Wystawa odtwarza interesujący fragment historii lokalnej, istotny także z punktu widzenia dziejów kultury Cesarstwa Austriackiego jako całości.

 

„Spotkania z Zabytkami” są patronem medialnym wystawy.

 

Wystawa czynna będzie w godzinach:

styczeń–marzec: wtorek–sobota 9.30–16.00; niedziela 10.00–16.00

kwiecień: wtorek–piątek 9.30–17.00; sobota, niedziela 10.00–17.00


Bilety 5 zł – w kasach i przy wejściu na wystawę; wstęp bezpłatny  z ważnym biletem do Reprezentacyjnych Komnat Królewskich oraz na wystawę „Dama z gronostajem” (styczeń–marzec).

 

Wydarzenia towarzyszące:

 

Zwiedzanie z kuratorem

- 19 lutego 2017

- 5 marca 2017

prowadzi: Agnieszka Janczyk

godz. 13.00, udział bezpłatny, obowiązuje rezerwacja*

 

Wykłady

godz. 17.00, sale edukacyjne (budynek nr 7), udział bezpłatny

- 9 lutego 2017 – prof. dr hab. Stanisław Grodziski

„Ustrój w Galicji w XIX wieku”

- 23 lutego 2017 – prof. dr hab. Jan K. Ostrowski

„Mundury cywilne w Polsce XVIII i XIX wieku”

 

Warsztaty dla rodzin z dziećmi

prowadzą: Anita Andrzejewska i Andrzej Pilichowski-Ragno

godz. 12.30; wstęp: 10 zł dziecko, 5 zł opiekun; obowiązuje rezerwacja*

- 18 lutego 2017 – „Mój historyczny portret”

- 18 marca 2017 – „Ubierz galicyjskiego posła”


* rezerwacja: tel.: 12 422 51 55 wew. 290, poniedziałek piątek: 9.00–12.00, 14.00–15.00, zgłoszenia przyjmowane od poniedziałku poprzedzającego spotkanie


2017-01-26

Źródło: informacje organizatora



« powrót


„Portrety królów i wybitnych Polaków”

Najnowszą pozycją wydaną nakładem warszawskiej Fundacji Hereditas jest książka autorstwa Wojciecha Przybyszewskiego Portrety królów i wybitnych Polaków. Serie wydawnicze z lat 1820-1864. Tematem książki są litografie wydawane w tym czasie w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem wydawnictw portretowych.

czytaj więcej


„Cień czasu”: wystawa wokół zegarów słonecznych w Muzeum Zamoyskich w Kozłówce

Wystawa przygotowana w wyniku badań nad zegarem słonecznym stojącym na dziedzińcu pałacowym w Kozłówce ma przybliżyć zwiedzającym historię oraz różnorodność tego typu najstarszych przyrządów pomiaru czasu. Istotną jej częścią będzie ukazanie zegarów znajdujących się na terenie Lubelszczyzny, a zwłaszcza tych związanych z osobami astronoma Jana Baranowskiego i jego brata, biskupa lubelskiego Walentego Baranowskiego, oraz ich związków z właścicielem Kozłówki, Konstantym Zamoyskim. Będą tu też zaprezentowane różnego rodzaju słoneczne zegary przenośne, a także przyrządy służące do ich wykreślania.

czytaj więcej


Inauguracja Europejskiego Roku Dziedzictwa Kulturowego

Rok 2018 jest Europejskim Rokiem Dziedzictwa Kulturowego. Inauguracja projektu nastąpiła 8 grudnia 2017 r. w Mediolanie. W ramach Roku zaplanowano wiele ciekawych wydarzeń, a organizacje realizujące w 2018 r. projekty związane z tematyką dziedzictwa będą mogły ubiegać się o oficjalny patronat ERDK2018.

czytaj więcej


„Dama z gronostajem” od 19 maja w Muzeum Narodowym w Krakowie

Znana i lubiana „Dama z gronostajem” Leonarda da Vinci od Nocy Muzeów – 19 maja 2017 r. – jest prezentowana w Muzeum Narodowym w Krakowie. Obraz jest własnością muzeum od 29 grudnia 2016 r., będzie eksponowany w specjalnie przygotowanym pomieszczeniu na I piętrze Gmachu Głównego MNK.

czytaj więcej

SPOTKANIA Z ZABYTKAMI